Artan dünya nüfusu ve sürdürülebilir tarım ihtiyacı, kimyasal gübre kullanımının çevresel etkilerini azaltacak alternatif çözümleri zorunlu kılmaktadır.
Mikrobiyal gübreler, bitki gelişimini teşvik eden yararlı mikroorganizmalar içeren biyolojik ürünler olup, toprak sağlığının korunması ve verimliliğin artırılmasında önemli rol oynar.
Bu mikroorganizmalar arasında Bacillus cinsi bakteriler; besin elementi çözündürme, bitki büyümesini teşvik etme ve hastalık baskılama özellikleriyle öne çıkmaktadır.
Mikrobiyal Gübre Nedir?
Mikrobiyal gübreler; toprakta veya bitki kök bölgesinde yaşayan ve bitki gelişimine doğrudan veya dolaylı katkı sağlayan canlı mikroorganizmaları içeren preparatlardır. Bu gübreler kimyasal gübrelerin yerine geçmekten ziyade, onların etkinliğini artıran ve çevresel yükü azaltan biyolojik desteklerdir.
Toprağa haddinden fazla bitki besin elementi yüklersek, toprak bir müddet sonra doyar ve bitki toprakta bulunan bitki besin elementlerini alamaz hale gelir.Bitki toprak arasındaki alışverişi keser.Bu nedenle mikrobiyal gübreler ile bunun önüne geçebiliriz.
Başlıca Mikrobiyal Gübre Grupları
Azot bağlayıcı bakteriler (Azotobacter, Rhizobium)
Fosfat çözücü mikroorganizmalar (Bacillus)
Potasyum çözücü bakteriler
Mikorizal mantarlar
Bitki büyümesini teşvik eden rizobakteriler
Bacillus Bakterilerinin Genel Özellikleri
Bacillus türleri gram pozitif, çubuk şeklinde ve endospor oluşturan bakterilerdir. Spor oluşturma yetenekleri sayesinde zorlu çevre koşullarına dayanıklıdırlar ve bu özellikleri, tarımsal biyogübreformülasyonlarında tercih edilmelerini sağlar.
Tarımda Yaygın Kullanılan Bacillus Türleri
Bacillussubtilis
Bacillusamyloliquefaciens
Bacillusmegaterium
Bacilluspumilus
Bacilluslicheniformis
Bacillus Bakterilerinin Bitki Gelişimine Etkileri
Besin Elementi Çözündürme
Bacillus türleri, toprakta bitki tarafından alınamayan formdaki fosfor ve potasyumu organik asitler ve enzimler aracılığıyla çözündürerek bitkiye kullanılabilir hale getirir.
Bitki Büyümesini Teşvik Etme
Bu bakteriler;bitki büyüme düzenleyicilerini sentezleyerek kök gelişimini ve sürgün büyümesini artırır.
Hastalık Baskılama (Biyokontrol)
Toprak kökenli patojenleri baskılar ve bitkinin bağışıklık sistemini uyarır
Mikrobiyal Gübrelerin Tarımda Sağladığı Avantajlar
Kimyasal gübre kullanımını azaltır
Toprak mikrobiyal dengesini iyileştirir
Bitki stres toleransını artırır (kuraklık, tuzluluk)
Verim ve ürün kalitesini yükseltir
Çevre dostu ve sürdürülebilir tarımı destekler
Doğal ve ekolojik üretim sağlar
Topraktaki elementleri bitkiye taşır
Bitkinin bağışıklık sistemini güçlendirir
Gelişmiş toprak yapısı ve bitki gövdesi oluşturur
Meyvede iç doluluk oranı artar
Yüksek çimlenme sağlar
Uygulama Şekilleri
Tohum kaplama
Damla sulama ile uygulama
Toprak uygulaması
Yaprak uygulaması (bazı Bacillus türleri için)
Uygulamada canlı mikroorganizma sayısı (CFU), toprak sıcaklığı, pH ve organik madde miktarı önemli faktörlerdir.
Sonuç Olarak
Mikrobiyal gübreler, özellikle Bacillus bakterileri, modern tarımda verimlilik ve sürdürülebilirlik açısından vazgeçilmez biyoteknolojik araçlardır. Doğru ürün seçimi ve uygun uygulama teknikleri ile hem çevre korunmakta hem de üretici için ekonomik avantaj sağlanmaktadır.
Ülkemizde son yıllarda mikrobiyal gübre algısı oldukça gelişti.Şu anda da Dünyada mikrobiyal gübre algısının gittikçe ilerlediğini görüyoruz.